Terugval, of ‘terugslag’ in de zindelijkheidstraining

Tips en adviezen als je de methode Samen snel zindelijk volgt

Terugval, of ‘terugslag’ in de zindelijkheidstraining komt heel vaak voor en gebeurt bij bijna elk kind wel een keer. In dit artikel behandelen we 9 gebruikelijke redenen die misschien wel de reden zijn voor een terugval bij jullie.

Probleem:

Nadat het al een tijdje goed ging, is mijn kind nu ineens weer in zijn broek gaan plassen, en geeft het ook niet aan dat het moet plassen/poepen.

Je kunt ook het gevoel hebben dat het je kind het ‘niets meer kan schelen’ en daarom opzettelijk in zijn broek plast en poept.

Dat kan natuurlijk zo zijn, maar vaak ligt er een andere reden aan ten grondslag.

Waarom gebeurt dat?

Dat een kind een periode doormaakt waarbij plas en poep weer in de broek belandt, komt heel vaak voor. Dat gebeurt bij bijna elke kind wel een keer.

Als je niet kunt achterhalen waarom dat gebeurt, kan dat tot veel frustratie leiden.

Dan is het goed dat je probeert de oorzaak te achterhalen🙂

Er kunnen veel redenen zijn en je zult wel even bezig zijn om de oorzaak te achterhalen.

Wat kun je doen?

Hieronder behandelen we gebruikelijke redenen die misschien wel de reden zijn voor een terugval bij jullie.

Voelt zich niet lichamelijk niet goed

Als een kind zich op een of andere manier niet lekker voelt, is dat vaak van invloed op het vermogen om droog te blijven. Het kan zijn dat een kind ziek wordt en vaak gebeuren er veel ongelukjes de dagen voordat bijvoorbeeld koorts doorbreekt.

Vraag je af of je kind ziek aan het worden is, probeer de temperatuur op te nemen en vraag je kind of het iets vreemds in zijn lichaam voelt. Is iemand in de omgeving van je kind onlangs ziek geweest?

Het doorkomen van tanden is ook een gebruikelijke reden waarom een kind minder controle heeft. Het kan aantal weken duren voordat de melkkiezen achterin doorkomen. In die tijd plast je kind misschien weer regelmatig in zijn broek. Vooral als er ongeveer tegelijkertijd meerdere kiezen moeten doorkomen.

Kijk in de mond van je kind en probeer te ontdekken of het ergens rood of gezwollen is. Of zie je misschien een stukje tand of kies dat net is doorgekomen? Dan is het doorkomen van de tanden waarschijnlijk de reden voor een terugval.

Vraag jezelf af of er iets anders is waardoor je kind zich lichamelijk niet goed voelt.

Als de terugval door tanden komt, kun je niet meer doen dan je kind tijdens deze periode ondersteunen. Dat kun je bijvoorbeeld doen door de signalen beter in de gaten te houden en je kind op het potje te helpen als het moet. Je kunt ook een extra routinemoment inlassen.

Het kan ook helpen om aan je kind uit te leggen wat er gebeurt in het lichaam wanneer tanden doorkomen. En vertel ook dat het daardoor lastiger is om op tijd op het potje te komen. Maar zeg ook dat het binnenkort weer beter zal gaan. Daardoor wordt het kind misschien rustiger, omdat het waarschijnlijk niet begrijpt wat er gebeurt.

Wanneer de nieuwe tanden zijn doorgekomen, komt het vaak goed en gaat je kind net als daarvoor weer op het potje. Probeer gewoon vol te houden 🙂

Voelt zich niet psychisch niet goed

Komt er geen nieuwe tand door en lijkt het je kind verder gezond kunnen er andere redenen zijn waarom je kind een terugval heeft.

Terugval is een normale reactie als er iets in de omgeving van een kind is veranderd. Vaak is het iets waardoor een kind zich minder veilig voelt.

Zijn jullie van kinderdagverblijf of gastmoeder veranderd? Wordt je kind misschien vervelend behandeld door een ander kind waardoor jouw kind onrustig is?

Is er iets veranderd op het kinderdagverblijf? Is er bijvoorbeeld een belangrijk vriendje naar een andere groep gegaan, is die vertrokken of langere tijd ziek? Of is er een medewerker weggegaan waar je kind dol op was?

Een nieuw kind op de groep kan ook van invloed zijn. Vraag eens aan de medewerkers of zij misschien iets weten.

Zijn er veranderingen geweest in jullie dagelijks leven die van invloed kunnen zijn zoals meubels verplaatst of nieuwe gewoontes ingevoerd?

Hebben er andere veranderingen in het gezin plaatsgevonden of is er iemand van jullie waar het niet goed mee gaat of die gestrest is? Een klein kind vangt signalen op waarvan wij niet eens bewust zijn dat wij ze uitzenden.

Jesper Juul schrijft in zijn boek Je competente kind dat een kind ‘onhandelbaar’ of opstandig kan zijn en dat het een manier kan zijn om aan te geven dat het niet lekker in zijn vel zit.

Een voorbeeld is dat een kind ongerust is omdat het niet goed gaat met een van de ouders, of dat er veranderingen hebben plaatsgevonden die een kind niet fijn vindt.

Ongelukjes kunnen dus een manier van een kind zijn om met jou te communiceren.

Een kind kan niets zoals een volwassene uitdrukking geven aan zijn gevoelens. Jullie moeten daarom op zoek naar andere wegen zodat jullie je kind begrijpen.

Dat is misschien wel het belangrijkste punt uit dit artikel om over na te denken.

Vergeet ook niet dat een verandering die wij volwassenen als een ‘kleinigheid’ beschouwen voor een kind heel groot kan zijn en dat die van invloed is op zijn gevoel van veiligheid.

Het boek van Jesper Juul kunnen we van harte aanbevelen en leidt tot veel belangrijke inzichten waarom kinderen zich gedragen zoals ze zich gedragen.

Te veel verantwoordelijkheid bij het kind

Als je kind een aantal weken probleemloos zindelijk was, maar nu weer in zijn broek plast/poept en niet langer aangeeft dat op het potje moet, heb je misschien iets aan deze tips.

Hoewel je kind nu een paar weken zonder luier is, is het nog steeds een nieuwe situatie.

Dat jet kind het minder vaak aangeeft, komt wellicht omdat jullie iets te veel op zijn initiatief gaan vertrouwen en niet meer de steun bieden die toch nog nodig is.

Het is namelijk vrij gemakkelijk om een te groot deel van de verantwoordelijkheid bij het kind te leggen. Vooral als het goed gaat.

‘Ze kan dit nu’ is makkelijke gedacht en dan vergeet je om signalen in de gaten te houden en routinemomenten in te lassen.

Een kind denkt misschien hetzelfde: ‘ik kan dit nu’, en wacht iets te lang voordat het naar het potje gaat om te plassen of poepen. En hupsakee, dan is er ineens een natte broek.

Signalen in de gaten houden is vooral belangrijk als de nieuwigheid eraf is. Doe je dat niet, kan dat snel leiden tot terugslag omdat je kind jou nog steeds nodig heeft.

Hou daarom de signalen in de gaten en help je kind naar het potje moet als je ziet dat het nodig moet. En vergeet niet om positief en stimulerend te blijven om de motivatie erin te houden. Je kind is er nog niet klaar om het helemaal zelf te doen.

Onze ervaring is dat nadat je kind zindelijk is geworden het nog een aantal maanden steun en aanmoediging nodig heeft totdat er daadwerkelijk sprake is van routine.

Ontbreekt er een puzzelstukje?

Als een kind vaker in zijn broek begint te plassen/poepen, kan het ook betekenen dat tijdens het traject een puzzelstukje ontbreekt.

Bij je kind zijn misschien niet alle stappen in de juiste volgorde geland en daarom is het nu wat onoverzichtelijk.

Vraag jezelf af of je kind het potje volledig onder controle had voordat er weer ongelukjes gebeurden.

Is het antwoord nee dan kun je het beste teruggaan naar fase 1. Oefen nog een aantal dagen waarbij je kind van onderen bloot is.

Dat doe je met als doel om het kind aan het proces in de natuurlijke volgorde te herinneren, en zo de puzzelstukjes op zijn plek te laten vallen. Voor jou kan het ook een goede manier zijn om helder te krijgen waar het probleem ligt.

Terugspoelen en herhalen is de beste manier om mee te beginnen als je niet inzichtelijk krijgt wat de reden van de ongelukjes is.

Test hoe lang hij/zij het kan ophouden

Ongeveer 1-2 maanden nadat een kind zindelijk is geworden, is het heel normaal dat een kind begint te experimenteren hoe lang het de plas kan ophouden.

Een kind wacht dan echt tot de allerlaatste seconde met naar het potje/de wc gaan, voordat het reageert met ‘o jee, nu was het dus te laat’. En dan komt het in de broek.

Die fase gaat voorbij.

Reageer bijvoorbeeld door te zeggen: ‘wat goed dat je het zo lang kunt ophouden, maar de volgende keer mag je iets sneller naar het potje gaan.’

Wil niet stoppen met spelen

Er gebeuren ook veel ongelukjes omdat je kind iets te zeker is van zijn zaak.

Een kind weet dat hij het heel goed en lang kan ophouden, maar overschat zijn vermogen.

Je kind moet waarschijnlijk al een tijdje plassen, maar is misschien druk bezig en wil dat niet onderbreken. Dat kan tijdens het spelen, tv kijken of iets anders zijn dat het niet wil onderbreken.

Ineens lukt het ophouden niet meer en komt alles in zijn of haar broek.

Als je zeker weet dat het daardoor komt, mag je duidelijk en beslist laten weten dat het niet oké om spelen voor te laten gaan.

Ga bijvoorbeeld op je hurken zitten, kijk je kind aan in zijn ogen en zeg dat ‘het niet oké is om elke keer in je broek te plassen. Je moet naar de wc gaan zodra je voelt dat je moet plassen’.

Een natuurlijk gevolg van de keuze van je kind om zijn behoefte te negeren, kan heel leerzaam werken.

Als er bijvoorbeeld plas op zijn of haar favoriete schoenen komt, gewassen moeten worden en moeten drogen. Of dat een boek beschadigd raakt omdat er bijvoorbeeld plas op is gekomen.

Nieuw broertje of zusje?

Een jonger broertje of zusje kan ook van invloed zijn op de situatie.

Uiteraard heeft een baby veel aandacht nodig. Een kind kan de ongelukjes gebruiken als een manier om aandacht te krijgen. Ook als het om negatieve aandacht gaat.

Het kan dan uitmonden in een machtsstrijd die maar doorgaat en het kan lastig zijn om te bepalen hoe jullie er mee om moeten gaan.

Probeer je voor te stellen wat je zou doen als het om iets anders ging dan zindelijkheidstraining?

Neem bijvoorbeeld de situatie als het kind niet aan tafel wil blijven zitten om te eten en steeds van tafel gaat om te spelen. Ga bij jezelf na hoe je dan zou reageren en pas dat in deze situatie ook toe.

Soms moet je voet bij stuk houden, aangeven wat er wel en niet kan en daaraan vasthouden. Ook als het om het potje gaat.

Probeer tegelijkertijd aandacht te schenken aan je kind waardoor het zich gesterkt voelt. Maak tijd voor je kind, of laat je partner tijd doorbrengen met je kind.

Op die manier doen jullie echt iets met zijn tweeën en krijgt je kind de volle aandacht zonder dat er een broertje of zusje bij is.

Geen interesse meer

Wanneer je het idee hebt dat je kind geen interesse meer heeft en het dus niets kan schelen dat er plas in zijn broek komt, is de oplossing vrij simpel. De nieuwigheid is er af.

Vergeet niet dat een kind voortdurend de interesse kwijtraakt in van alles en nog wat, een kind wil gewoon nieuwe dingen ontdekken.

Ze beseffen niet dat ze de rest van hun leven moet plassen en poepen. Ze moeten leren hoe je ermee om moet gaan en dat ze tijd vrij moeten maken om naar de wc te gaan.

Net als elke dag tandenpoetsen, of je wassen.

Het is extra belangrijk dat je als ouder vasthoudt aan de zindelijkheidstraining en duidelijk aangeeft dat het nu zo gaat.

Misschien twijfelt je kind of dit de nieuwe norm is.

Verstopping kan voor ongelukjes zorgen

Als je kind al vaker last heeft gehad van verstopping, kan dit de reden zijn van meerdere ongelukjes. Helaas wordt er weinig over gesproken, dus er bestaat weinig informatie over.

Omdat verstopping bij kleine kinderen een steeds groter probleem wordt, is het zeker goed om er toch bij stil te staan

Een eerdere of een bestaande verstopping kan hebben geleid tot een harde klomp ontlasting die in de darm is achtergebleven en die er niet uit kan.

Zo’n klomp kan op de urineblaas drukken en ervoor zorgen dat de blaas ineens geleegd moet worden. Zowel overdag als ’s nachts kan dat tot ‘ongelukjes’ leiden.

Let erop dat de klomp nog in de darm kan zitten en voor problemen zorgt, ondanks dat een kind op het oog normaal poept.

Dus ook al gaat je kind regelmatig naar de wc kan dit een onderliggend probleem zijn om in de gaten te houden.

Lees meer over verstopping op thuisarts.nl via deze link

Tips voor boeken

Enno stopt met luiers – een kinderboek als hulp bij de zindelijkheidstraining

Het kinderboek Enno stopt met luiers is een steun voor je kind tijdens de zindelijkheidstraining en maakt de basisstappen om op het potje of naar de wc te gaan op een eenvoudige en duidelijke manier inzichtelijk. Het boek helpt jou om op een pedagogische manier met je kind over het lichaam en het potje te praten. Enno wordt het ‘vriendje’ van je kind. Het kinderboek is een ondersteuning bij de methode Samen snel zindelijk.

‘Bij ons ging het echt werken nadat ik het boekje over Enno had besteld. Het is goed om een voorbeeld te kunnen noemen. 🙂‘.

Enno kun je hier als e-book kopen.


Andere tips & adviezen