Tips en adviezen als je de methode Samen snel zindelijk volgt
In dit artikel leggen we uit waarom kinderen bang kunnen worden om te poepen. We geven concrete tips wat je kunt doen.
Probleem
Je kind is bang om te poepen en houdt zijn poep op, wat tot verstopping kan leiden.
Waarom gebeurt dat?
Een kind dat alleen nog maar in een luier heeft gepoept is eraan gewend dat de poep in de luier wordt opgevangen en aan het gevoel dat het tegen de billen aan komt.
Poepen op het potje of op een wc is een heel ander en nieuw gevoel. Er zijn kinderen die het gevoel hebben dat ze een deel van hun lichaam kwijtraken, en dat voelt vreemd of eng.
Zittend poepen, wat nieuw is voor je kind, is bovendien iets anders dan staand poepen.
Poepen is ook vaak emotioneler dan plassen, en dat op een andere manier doen, kan als een grote omschakeling worden ervaren.
Samengevat: Je kind heeft ‘poepen zonder luier’ of ‘poepen op het potje’ nog niet als veilig in zijn hoofd gemarkeerd.
En juist bij dat stukje heeft een kind hulp nodig.
Wat kun je doen?
Als het kind bang is om te poepen en het ophoudt, kan je als ouder snel in paniek raken.
Je wilt niet dat je kind last krijgt van verstopping of zich niet lekker voelt. Dat is volkomen begrijpelijk.
Maar probeer rustig te blijven en te ontspannen, het heeft even tijd nodig en ook dit komt goed.
Poepen wordt voornamelijk gestuurd door onze gevoelens en een kind moet zich rustig en veilig voelen om te kunnen ontspannen.
Onze ervaring is dat een kind zijn angst om in het potje te poepen met steun van zijn ouders kan overwinnen.
Na de eerste treffer in het potje gaat het vaak een stuk gemakkelijker. Er zijn ook kinderen die het een paar keer gedaan moet hebben, voor ze er vertrouwen in hebben.
Het is het beste om het direct aan te pakken en je kind te helpen.
Je kunt laxerend eten geven, terwijl je ondertussen probeert de angst weg te nemen en je kind erdoorheen probeert te helpen.
Hieronder vind je concrete tips hoe je het kunt aanpakken.
Geef eten dat de ontlasting zacht maakt
Door bepaalde dingen aan het eten te veranderen, kun je ervoor zorgen dat de ontlasting zachter wordt en de maag aan het werk gaat. Op die manier is het moeilijk voor een kind om de poep op te houden en dat is belangrijk om verstopping te voorkomen. Dat de poep eruit komt is ook van belang om je kind over zijn angst heen te helpen (zie Oefenmomenten hieronder).
Peer, kiwi en kokosolie zijn drie voedingsmiddelen die wij het allerbeste en snelste vinden werken. Kiwi en peer kun je zo eten, moes van maken, puree van koken of in een smoothie verwerken.
Gezonde vetten zijn ook heel goed om het systeem van binnenuit te smeren. Kokosolie op kamertemperatuur is wit en vast en smaakt lekker, dus dat kan je gemakkelijker verwerken in een smoothie of direct eten. Geef elke ochtend en avond 1 theelepel. Andere voedingsmiddelen die ook kunnen helpen zijn avocado, kokosdrank, pruimen en kookvocht van lijnzaad.
Oefenmomenten
Vaak verdwijnt de angst bij een kind nadat er een paar keer poep in het potje is beland en hij of zij merkt dat het goed gaat.
Soms is dat al na de eerste keer dat er iets in het potje is gekomen, dus het is goed als je een kind erdoorheen probeert te helpen, ondanks de enorme angst.
Als je een kind eten geeft dat de ontlasting zacht maakt en als je merkt dat de poep onderweg is:
Probeer om heel rustig en voorzichtig het potje naar de billen van je kind te brengen om de poep op te vangen als het eruit komt.
Je kind hoeft dus niet op het potje te zitten, het is vooral belangrijk dat je de poep opvangt.
Daarna kun je de poep laten zien en zeggen: ‘Kijk! Je hebt in het potje gepoept!’ Nu voelt je buikje weer prettig, toch?’
Vaak voel een kind zich dan enorm opgelucht, blij en trots. Laat je kind vooral het potje naar de wc dragen om het potje te legen en de poep door te spoelen.
Wil je kind wel op het potje zitten, maar komt het er ook weer vanaf, omhels dan je kind en help je kind door deze ervaring heen terwijl je je armen om je kind heenslaat.
Ondertussen fluister je geruststellend ‘Ik ben er de hele tijd voor je’.
Bedenk een beeld
Voor een kind kan het ook helpen om aan een bepaald beeld te denken.
Vertel bijvoorbeeld dat er een deurtje in je bips zit dat je kunt openen en waar de poep uit kan.
Dit beeld kan een kind helpen bij het gevoel dat het de controle heeft. Je kind kan ervoor kiezen om de poep los te laten en dat is oké.
Zo begrijpt een kind dat hij of zij het wél zelf in de hand heeft.
Probeer uit te leggen wat poep is
Naast bovenstaande stap is belangrijk om uit te leggen wat poep eigenlijk is. Dat kan heel veel schelen om de angst weg te nemen en poepen tot iets normaals te maken.
Poepen ging tot nu toe helemaal vanzelf, zonder dat je kind er al te veel over na hoefde te denken.
Veel kinderen die luiers dragen weten niet hoe hun poep eruitziet, of waar het vandaan komt en waarom het komt.
Leg uit wat poep is
Zeg bijvoorbeeld:
‘Ons eten zakt naar beneden in onze maag. Daarna gebruiken de spieren wat van het eten om sterk te worden. Wat overblijft gaat naar je bips en wordt poep. Die poep moet eruit, want het lichaam wil daar vanaf. Dat poepen we eruit in het potje/de wc en dat spoelen we daarna weg.’
Iedereen plast en poept
Ook is belangrijk dat een kind snapt dat iedereen, zowel mensen als dieren, elke dag plassen en poepen. Neem je kind bijvoorbeeld mee naar buiten om hondenpoep te laten zien of kijk naar dierenfilmpjes op YouTube.
Je kunt ook vertellen dat alle mensen uit jullie omgeving elke dag plassen en poepen, zoals oma, opa, vriendjes en hun ouders.
Als jullie een huisdier hebben vertel dan vooral hoe en waar het plast en poept.
Leg uit dat het lichaam van zowel dieren als mensen elke dag plas en poep produceren en dat dat eruit moet.
Lees boeken
Er zijn veel boeken over poep die je kunt voorlezen.
Goede pedagogisch verantwoorde boeken zijn Everybody poops van Taro Gomi, en Wat is poep van Katie Daynes
Je kind meenemen als je zelf naar de wc gaat
Als je het oké vindt, neem dan je kind vooral mee naar de wc als je zelf gaat. Dat zorgt ervoor dat je kind het normaal gaat vinden.
Laat het zien met boetseerklei
Je kunt ook over het gevoel praten dat de poep eruit moet en het laten zien.
Een goede manier is om daarbij gebruik te maken van een hompje klei. Hou de boetseerklei in je hand en maak een vuist met je handen, zodat het er bij je pink uitziet als een poepgat.
Vervolgens kun je een beetje klei ‘uit de bips’ drukken en je kind laten zien hoe het gaat bij het poepen en wat er in je bips gebeurt.
Praat ook over het gevoel hoe het in het lichaam kan voelen als je moet poepen.
Wijs naar de bips van je kind en vertel dat de poep daar uitkomt. En vertel dat plas uit de piemel/plasser komt, zodat het kind het verschil begrijpt.
Laat je kind voorlopig elke dag ‘het trucje met klein’ zien.
Andere dingen om bij stil te staan
Poep is ‘het bezit’ van het kind
Sommige kinderen vinden dat poep een deel van henzelf en hun lichaam is en begrijpen niet waarom dat weggegooid en weggespoeld moet worden. Dan kun je een heftige reactie op het moment van wegspoelen verwachten.
Je kunt proberen te zeggen dat de poep als het wordt doorgespoeld plezier gaat maken en ‘van de glijbaan gaat’.
Veel kinderen hebben een positieve associatie met de begrippen speeltuin en glijbaan. Op die manier kun je er misschien een positieve draai aan geven.
Wat jij zegt
Let er ook op dat je geen negatieve dingen zegt zoals bang voor het potje, bang om te poepen, bang dat het pijn zal doen enz.
Je hoeft alleen maar te zeggen dat het in het begin een beetje vreemd of ongewoon is om in het potje te poepen.
En geef aan dat je er altijd bent om te helpen.
Moet je een luier omdoen om in te poepen?
Een aantal kinderen dat niet op het potje wil poepen, vraagt om een luier.
We raden je aan om je kind in eerste instantie over de angst heen te helpen door de bovenstaande adviezen te volgen
Als je toch liever een luier omdoet, zie het dan als een proces waarbij je geleidelijk van de luier probeert af te komen.
- Begin met je kind op de wc in de luier te laten poepen. Zo leert je kind wat de juiste plek is om te poepen.
- Ga door met je kind in een luier te laten poepen, maar wel op het potje.
- Als je kind daaraan gewend is, probeer dan de luier af te doen, leg die in het potje en vraag je kind om op het potje te poepen, in de luier.
- Je kunt ook een gat in de luier knippen, zodat je kind nog wel de luier blijft dragen, maar de poep wel in het potje belandt.
- Laat de inhoud van het potje zien en gooi daarna de poep in de wc, vraag je kind om ernaar te zwaaien en spoel het weg.
Zo werken jullie er in stappen naartoe om de luier helemaal af te doen.
Wanneer moet je contact opnemen met een arts?
Kijk op thuisarts.nl voor adviezen
Tips voor boeken
Enno stopt met luiers – een kinderboek als hulp bij de zindelijkheidstraining

Het kinderboek Enno stopt met luiers is een steun voor je kind tijdens de zindelijkheidstraining en maakt de basisstappen om op het potje of naar de wc te gaan op een eenvoudige en duidelijke manier inzichtelijk. Het boek helpt jou om op een pedagogische manier met je kind over het lichaam en het potje te praten. Enno wordt het ‘vriendje’ van je kind. Het kinderboek is een ondersteuning bij de methode Samen snel zindelijk.
‘Bij ons ging het echt werken nadat ik het boekje over Enno had besteld. Het is goed om een voorbeeld te kunnen noemen. 🙂‘.
Enno kun je hier als e-book kopen.